Strategiczną ocenę oddziaływania na środowisko przeprowadza się dla określonych rodzajów dokumentów opracowywanych lub przyjmowanych przez organy administracji lub opracowanych przez inne podmioty i należą do nich:
- Koncepcje przestrzennego zagospodarowania kraju, studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, plany zagospodarowania przestrzennego oraz strategie rozwoju regionalnego,
- Polityki, strategie, plany lub programy w dziedzinie przemysłu, energetyki, transportu, telekomunikacji, gospodarki wodnej, gospodarki odpadami, leśnictwa, rolnictwa, rybołówstwa, turystyki i wykorzystywania terenu, wyznaczających ramy dla późniejszej realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko,
- Pozostałe polityki, strategie, plany i programy, jeżeli ich realizacja może spowodować znaczące oddziaływanie na obszar Natura 2000 jeżeli nie są one bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynikają z tej ochrony,
- Dokumenty inne niż wymienione, jeżeli wyznaczają one ramy dla późniejszej realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Pierwszym etapem postępowania w sprawie strategicznej oceny jest uzgodnienie zakresu i stopnia szczegółowości informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko. Organ opracowujący projekt dokumentu z powyższej listy dokonuje uzgodnień, w zależności od rodzaju dokumentu, z właściwymi organami:
- Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska,
- Regionalny dyrektor ochrony środowiska,
- Główny Inspektor Sanitarny,
- Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny,
- Państwowy powiatowy inspektor sanitarny.
Następnym etapem postępowania jest opracowanie prognozy oddziaływania na środowisko dla ww. projektu dokumentu. Prognoza w przypadku strategicznej oceny jest odpowiednikiem raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który jest przygotowywany w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko.
Prognoza musi zawierać następujące elementy:
- analiza projektu dokumentu,
- analiza i ocena istniejącego stanu środowiska,
- charakterystyka oddziaływania na środowisko,
- możliwość wystąpienia oddziaływania transgranicznego,
- prezentacja rozwiązań zapobiegających, ograniczających lub kompensujących negatywne dla środowiska działania,
- przedstawienie rozwiązań alternatywnych,
- metody zastosowane przy sporządzaniu prognozy,
- metody analizy skutków realizacji dokumentu,
- streszczenie w języku niespecjalistycznym.
Kolejnym etapem jest opiniowanie przedstawionego dokumentu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko. Opinię przygotowują, w zależności od rodzaju dokumentu, wyżej wymienione organy.
Nieznacznie odrębne zasady opiniowania obowiązują w odniesieniu do projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, a wynikają one z ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 2003 r. Nr 80, poz. 717).
Następnym etapem jest udział społeczeństwa. Do publicznej wiadomości powinny zostać podane następujące informacje dot.:
Zgłoszone uwagi i wnioski są następnie rozpatrzone przez podmiot opracowujący dokument.
Przyjęcie dokumentu następuje po uwzględnieniu wszystkich informacji zebranych na wcześniejszych etapach postępowania. Do przyjętego dokumentu załącza się pisemne podsumowanie zawierające uzasadnienie wyboru przyjętego dokumentu w odniesieniu do rozpatrywanych rozwiązań alternatywnych, a także informację, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione:
Nieznacznie odrębne zasady opiniowania obowiązują w odniesieniu do projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, a wynikają one z ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 2003 r. Nr 80, poz. 717).
Następnym etapem jest udział społeczeństwa. Do publicznej wiadomości powinny zostać podane następujące informacje dot.:
- przystąpienia do opracowywania projektu dokumentu i o jego przedmiocie,
- możliwości zapoznania się z projektem dokumentu, prognozą i dostępnymi, na tym etapie strategicznej oceny, stanowiskami innych organów oraz o miejscu, w którym są one wyłożone do wglądu,
- możliwości składania uwag i wniosków,
- sposobie i miejscu składania uwag i wniosków oraz o co najmniej 21-dniowym terminie ich składania,
- organie właściwym do rozpatrzenia uwag i wniosków,
- postępowaniu w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli jest prowadzone.
Zgłoszone uwagi i wnioski są następnie rozpatrzone przez podmiot opracowujący dokument.
Przyjęcie dokumentu następuje po uwzględnieniu wszystkich informacji zebranych na wcześniejszych etapach postępowania. Do przyjętego dokumentu załącza się pisemne podsumowanie zawierające uzasadnienie wyboru przyjętego dokumentu w odniesieniu do rozpatrywanych rozwiązań alternatywnych, a także informację, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione:
- ustalenia zawarte w prognozie oddziaływania na środowisko,
- opinie właściwych organów,
- zgłoszone uwagi i wnioski społeczeństwa,
- wyniki postępowania dotyczącego transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone,
- propozycje dotyczące metod i częstotliwości przeprowadzania monitoringu skutków realizacji postanowień dokumentu.
